Vajinismus, kadınlarda oldukça sık görülen ancak utanç duygusu nedeniyle gizlenen bir cinsel işlev problemidir. Temel olarak; cinsel ilişki sırasında vajinayı çevreleyen pelvik kasların istemsiz (kontrol dışı) kasılmasına bağlı olarak birleşmenin (penetrasyon) tamamlanamaması veya çok ağrılı, acılı bir şekilde gerçekleşmesi durumudur.
Amerikan Psikiyatri Derneği (DSM-5) tarafından "Genitopelvik Ağrı ve Penetrasyon Bozukluğu" olarak sınıflandırılan bu durum, sadece cinsel ilişkiyi değil; parmak, tampon kullanımı veya jinekolojik muayene gibi vajinaya yönelik tüm müdahaleleri de imkansız hale getirebilir.
Vajinismus Belirtileri Nelerdir?
Vajinismus yaşayan kadınların pek çoğu ön sevişme döneminde oldukça rahattır, haz alma ve uyarılmada sorun yaşamazlar. Ancak birleşme anı geldiğinde şiddetli bir korku ve vücutsal refleksler devreye girer:
- Cinsel ilişki esnasında acı çekileceğine dair yaşanılan şiddetli korku.
- Penisin vajinaya girişinin ağrılı, zor olması veya "etten bir duvara" çarpıyormuş hissi yaşanması.
- Birleşme anında bacakları kapatma, eşini itme, kalçayı geriye çekme gibi kaçınma davranışları.
- Sadece vajinal kaslarda değil; karın, kalça, bacak, sırt ve çene kaslarında yaygın spazmlar.
- Sık nefes alıp verme, çarpıntı, titreme ve bazen bulantı/bayılma nöbetleri.
- Ağrı ve acıdan dolayı zamanla gelişen cinsel istek kaybı.
Vajinismus Neden Olur?
Vajinismus, ülkemizde her 10 kadından birinde görülen ve sıklıkla gizlenen bir "erteleme-kaçınma" hastalığıdır. Ortaya çıkmasında hem psikolojik hem de fiziksel (anatomik) faktörler rol oynayabilir:
Psikolojik Nedenler
Geleneksel, baskıcı veya aşırı koruyucu aile yapısıyla yetiştirilme, cinsellikle ilgili küçüklükten beri duyulan abartılı "ilk gece acısı" efsaneleri ve geçmişte yaşanmış cinsel travmalar (taciz vb.) bilinçaltında bu kilitlenmeyi yaratır.
Fiziksel Nedenler
Her zaman psikolojik olmayabilir. Kızlık zarının (himen) doğuştan kalın, yüksek kenarlı veya sert olması ya da vajina girişindeki fiziksel anomaliler cinsel ilişkiye mekanik bir engel oluşturarak vajinismus benzeri tablolara yol açabilir.
Tanı ve Tedavi Yöntemleri
Aylarca hatta yıllarca süren evliliklerine rağmen eşleriyle birliktelik yaşayamayan (tamamlanmamış evlilik) çiftler için çözüm her zaman vardır. İlk adım, sorunun fiziksel mi yoksa psikolojik mi olduğunu anlamaktır.